پست و کور دندان : همه ما ارزش دندانهای سالم و زیبا را میدانیم. دندانها نقش حیاتی در زیبایی لبخند، جویدن غذا و صحبت کردن ایفا میکنند. با این حال، متاسفانه دندانها در معرض آسیبهای مختلفی مانند پوسیدگیهای پیشرفته، شکستگیها و ضربهها قرار دارند. در مواردی که آسیب به دندان بسیار جدی باشد و بخش زیادی (بیش از ۵۰ درصد) از تاج دندان از بین رفته باشد، روشهای معمول ترمیم مانند پرکردگی ساده دیگر کارآمد نخواهند بود. در این شرایط، پست و کور دندان به عنوان یک راهکار درمانی حیاتی و موثر مطرح میشود؛ روشی که آخرین فرصت برای نجات دندان طبیعی شماست.
پست و کور دندان یک روش ترمیمی پیشرفته در دندانپزشکی است که به کمک آن میتوان دندانهای به شدت آسیب دیده را که تاج آنها به میزان زیادی تخریب شده است، حفظ و بازسازی کرد. این روش با استفاده از یک ساختار نگهدارنده در داخل کانال ریشه دندان (پست) و بازسازی تاج دندان بر روی آن (کور)، امکان ترمیم دندان و بازگرداندن عملکرد و زیبایی آن را فراهم میسازد.
در این مقاله از سایت دکتر سمانه علایی،بهترین متخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی اصفهان ، به بررسی دقیق و کامل روش پست و کور دندان خواهیم پرداخت.
پست و کور دندان چیست؟
پست و کور دندان (به انگلیسی: Post and Core) یک روش ترمیمی است که برای بازسازی دندانهایی استفاده میشود که تاج دندان به شدت تخریب شده است اما هنوز ریشه دندان سالم و قابل نگهداری است. در واقع، زمانی که پوسیدگی یا شکستگی دندان به حدی رسیده باشد که دیگر نتوان با پرکردگی ساده تاج دندان را بازسازی کرد، اما ریشه دندان به اندازه کافی قوی باشد، از پست و کور استفاده میشود.
پست، میلهای کوچک معمولاً فلزی یا غیرفلزی است که داخل کانال ریشه دندان قرار میگیرد و به عنوان تکیهگاه عمل میکند. کور، بخش تاج مانندی (Core Build-up) است که روی پست ساخته میشود و شکل دندان را بازسازی میکند. کور معمولاً از موادی مانند آمالگام، رزین کامپوزیت یا یونومر شیشه ساخته میشود. در نهایت، روی کور دندان، روکش (Crown) قرار میگیرد تا دندان به شکل و عملکرد طبیعی خود بازگردد.
کاربردهای پست و کور دندان
پست و کور دندان در موارد زیر کاربرد دارد:
-
دندانهای به شدت پوسیده: زمانی که پوسیدگی دندان بسیار گسترده شده و بیش از ۵۰ درصد از تاج دندان از بین رفته باشد.
-
دندانهای شکسته: در مواردی که تاج دندان به دلیل ضربه یا عوامل دیگر شکسته شده باشد و نیاز به ساختار حمایتی برای روکش داشته باشد.
-
دندانهای عصب کشی شده: بعد از عصب کشی دندان، به دلیل از دست رفتن تغذیه و مایعات داخلی، شکنندگی دندان افزایش مییابد و ممکن است نیاز به استفاده از پست و کور برای تقویت ساختار و تحمل فشار جویدن باشد.
-
تغییر زاویه تاج: در برخی موارد خاص برای تغییر محور دندانهای جلویی جهت بهبود زیبایی.
- شد.
⚠️ نکته
اگر ساختار باقیمانده دندان بتواند به تنهایی روکش را نگه دارد، دندانپزشک نباید از پست استفاده کند، زیرا قرار دادن پست نیاز به برداشتن بافت سالم دارد و ممکن است خطر شکستگی ریشه را افزایش دهد.
انواع پست و کور دندان
پست و کور دندان بر اساس جنس مواد و نحوه ساخت به انواع مختلفی تقسیم میشوند:
۱. بر اساس نحوه ساخت
-
پستهای پیشساخته (آماده): این پستها به صورت آماده (مانند فایبرگلاس، تیتانیوم یا استیل) در اندازههای مختلف موجود هستند و دندانپزشک با توجه به اندازه کانال ریشه دندان، پست مناسب را انتخاب کرده و معمولاً در یک جلسه نصب میکند.
-
پستهای ریختگی (سفارشی): این نوع به صورت اختصاصی برای هر دندان (اغلب فلزی) در لابراتوار ساخته میشوند تا کاملاً با آناتومی ریشه دندان مطابقت داشته باشند.
۲. بر اساس جنس مواد
-
پست و کور فلزی (ریختگی یا پیشساخته): این نوع از آلیاژهای فلزی مانند طلا، کروم-کبالت یا تیتانیوم ساخته میشود.
-
مزیت: استحکام و مقاومت سایشی فوقالعاده بالا (مناسب برای دندانهای عقب).
-
عیب: به دلیل رنگ فلزی، برای دندانهای جلویی از نظر زیبایی مطلوب نیستند.
-
-
پست و کور غیر فلزی (فایبرگلاس و زیرکونیا):
-
پست فایبرگلاس (Fiber Post): از فایبر و رزین ساخته شده و همرنگ دندان است.
-
مزیت کلیدی: ضریب کشسانی آن بسیار شبیه عاج دندان طبیعی است. این ویژگی باعث میشود که فشار جویدن به طور یکنواخت در ریشه پخش شود و ریسک شکستگی ریشه را کاهش میدهد.
-
-
پست زیرکونیا: نوعی سرامیک بسیار مقاوم و زیبا است که برای ساخت پست و کور، به ویژه در دندانهای جلویی، بسیار محبوب است.
-

بیشتر بدانید: بیلداپ دندان یا بازسازی دندان چیست؟
مراحل پست و کور دندان
مراحل انجام پست و کور دندان به طور کلی شامل موارد زیر است:
- معاینه و تشخیص: دندانپزشک ابتدا دندان شما را معاینه کرده و با بررسی رادیوگرافی دندان (عکس رادیولوژی)، وضعیت ریشه دندان و میزان تخریب تاج دندان را بررسی میکند. در این مرحله، مشخص میشود که آیا پست و کور گزینه مناسبی برای درمان دندان شما هست یا خیر.
- آماده سازی کانال ریشه: در صورتی که دندان عصب کشی نشده باشد، ابتدا عصب کشی انجام میشود. سپس، کانال ریشه دندان برای قرارگیری پست آماده میشود. در این مرحله، بخشی از مواد پرکننده کانال ریشه (اگر دندان قبلاً عصب کشی شده باشد) برداشته میشود تا فضای کافی برای قرارگیری پست ایجاد شود.
- قالب گیری پست و کور: از دندان قالب گیری انجام میشود. این قالب به لابراتوار دندانپزشکی ارسال میشود تا پست و کور بر اساس آن ساخته شود. در برخی موارد، ممکن است دندانپزشک از روشهای دیجیتالی مانند اسکن داخل دهانی برای قالب گیری استفاده کند.
- ساخت پست و کور: در لابراتوار، تکنسین دندانسازی بر اساس قالبی که دندانپزشک فرستاده است، پست و کور را با استفاده از مواد انتخابی (فلز یا غیر فلز) میسازد.
- جایگذاری و چسباندن پست و کور: در جلسه بعدی، دندانپزشک پست و کور آماده شده را در داخل کانال ریشه دندان قرار داده و با استفاده از چسب مخصوص دندانپزشکی، آن را محکم میکند.
- تهیه روکش دندان: پس از اطمینان از استحکام پست و کور، دندانپزشک از دندان مجدداً قالب گیری میکند تا روکش دندان (تاج دندان) ساخته شود.
- جایگذاری روکش دندان: در جلسه نهایی، روکش دندان ساخته شده روی کور دندان چسبانده میشود و درمان پست و کور دندان به پایان میرسد.
قالب گیری پست و کور دندان بدون تاج (پست و کور دندان بدون تاج)
در مواردی که فقط کور دندان نیاز باشد و نیازی به روکش کامل دندان نباشد، ممکن است قالب گیری و ساخت کور دندان به تنهایی انجام شود. به عنوان مثال، در برخی موارد که فقط بخش کوچکی از تاج دندان از بین رفته باشد و دندان به روکش کامل نیاز نداشته باشد.
هزینه پست و کور دندان در سال 1404
هزینه پست و کور دندان بسته به عوامل مختلفی متفاوت است، از جمله:
-
نوع ماده: پستهای فایبرگلاس و زیرکونیا معمولاً به دلیل زیبایی و تکنولوژی ساخت بالاتر، گرانتر از پستهای فلزی هستند.
-
نحوه ساخت: پستهای ریختگی و سفارشی به دلیل نیاز به کار لابراتواری، هزینه بالاتری دارند.
-
نیاز به عصبکشی: اگر دندان هنوز عصبکشی نشده باشد، هزینه درمان ریشه به هزینه نهایی اضافه میشود.
-
پوشش بیمه: بیمههای تکمیلی معمولاً بخشی از هزینه پست و روکش دندان را پوشش میدهند (باید با بیمه خود تماس بگیرید).
هزینه تقریبی پست و کور ریختگی در سال 1404
| نوع درمان | حداقل هزینه حدودی (تومان) | حداکثر هزینه حدودی (تومان) |
|---|---|---|
| پست و کور ریختگی (فلزی) | ۳,۲۰۰,۰۰۰ | ۵,۰۰۰,۰۰۰ |
| پست و کور فایبرگلاس/کامپوزیتی | ۳,۰۰۰,۰۰۰ | ۴,۸۰۰,۰۰۰ |
| پست و کور + روکش (پکیج کامل) | ۶,۰۰۰,۰۰۰ | ۱۰,۰۰۰,۰۰۰ |
- توجه: این قیمتها تخمینی هستند و ممکن است کمی تغییر کنند. برای اطلاع از هزینه دقیق درمان در مطب دکتر سمانه علایی، یک جلسه مشاوره حضوری ضروری است.

عوارض پست و کور دندان
پست و کور دندان، مانند هر روش درمانی دیگر، ممکن است با عوارضی همراه باشد، از جمله:
- درد بعد از پست و کور:درد بعد از پست و کور معمولاً خفیف تا متوسط است و با داروهای مسکن قابل کنترل است. این درد معمولاً طی چند روز برطرف میشود.
- حساسیت دندان: دندان ممکن است بعد از درمان به سرما و گرما حساس شود که این حساسیت نیز معمولاً موقتی است.
- شکستگی دندان: در موارد نادر، ممکن است دندان به دلیل فشار زیاد یا ضربه شکسته شود.
- افتادن پست و کور دندان:افتادن پست و کور دندان به ندرت اتفاق میافتد اما در صورت عدم رعایت بهداشت دهان و دندان و وارد شدن فشارهای غیرطبیعی به دندان، احتمال افتادن پست و کور وجود دارد.
- پوسیدگی ثانویه: در صورت عدم رعایت بهداشت دهان و دندان، پوسیدگی میتواند در اطراف پست و کور ایجاد شود.
طول عمر پست و کور دندان چقدر است؟
بر اساس مطالعات تخصصی، طول عمر دندان ترمیم شده با پست و کور به طور متوسط ۱۳ تا ۱۵ سال گزارش شده است. با این حال، با مراقبت عالی و مراجعات منظم، این درمان میتواند بیش از ۲۰ سال دوام داشته باشد. عامل کلیدی در ماندگاری، حفظ سلامت ریشه باقیمانده و روکش با کیفیت است
مراقبتهای بعد از پست و کور دندان
برای جلوگیری از عوارض و افزایش طول عمر پست و کور دندان، رعایت نکات زیر ضروری است:
- رعایت بهداشت دهان و دندان: مسواک زدن دو بار در روز و استفاده از نخ دندان به طور منظم.
- مراجعه منظم به دندانپزشک: برای معاینات دورهای و جرمگیری.
- اجتناب از فشارهای زیاد به دندان: از شکستن اجسام سخت با دندان و جویدن غذاهای بسیار سفت خودداری کنید.

پست و کور دندان جلو
ست و کور دندان جلو یا پست و کور دندان قدامی به دلیل قرارگیری در ناحیه قابل مشاهده دهان، از نظر زیبایی ظاهری اهمیت ویژهای دارد. به همین دلیل، معمولاً در دندانهای جلویی از پست و کورهای غیر فلزی مانند فایبرگلاس شفاف یا زیرکونیا استفاده میشود تا:
-
از نظر ظاهری کاملاً همرنگ دندان باشد.
-
سایه تیره فلزی زیر روکش ایجاد نشود.
-
به دلیل خاصیت ارتجاعی پستهای فایبرگلاس، فشار کمتری به ریشه وارد شود.
پست و کور یا ایمپلنت؟
فرق پست و کور با ایمپلنت در کاربرد و روش درمان است.در واقع، پست و کور تلاشی برای حفظ دندان است، در حالی که ایمپلنت جایگزینی برای دندان از دست رفته است.
| معیار مقایسه | پست و کور دندان | ایمپلنت دندان |
|---|---|---|
| هدف اصلی | حفظ ریشه طبیعی | جایگزینی ریشه از دست رفته |
| وضعیت دندان | ریشه سالم، تاج تخریب شده | دندان کاملاً کشیده شده |
| تهاجم | کم (بدون جراحی) | بالا (نیاز به جراحی) |
| طول درمان | ۲ الی ۳ هفته | ۳ الی ۶ ماه |
نتیجه گیری
پست و کور دندان یک روش ارزشمند و ضروری برای بازسازی دندانهای به شدت آسیب دیده است. اگر دندان شما به حدی تخریب شده است که دیگر نمیتوان با پرکردگی ساده آن را ترمیم کرد، پست و کور میتواند گزینه مناسبی برای حفظ دندان طبیعی و جلوگیری از کشیدن آن باشد. برای بررسی دقیق شرایط ریشه دندان، انتخاب بهترین نوع پست و کور (فلزی، فایبرگلاس یا زیرکونیا) و تعیین هزینههای درمان در اصفهان، حتماً به یک دندانپزشک متخصص مانند دکتر سمانه علایی، بهترین دندانپزشک زیبایی و ترمیمی در اصفهان مراجعه کنید.





