پوسیدگی زیر روکش دندان چیست؟
پوسیدگی زیر روکش، به معنای تخریب بافت دندان طبیعی در فضایی است که توسط روکش پوشانده شده است. این مشکل معمولاً در ناحیه خط لثه، جایی که روکش به دندان متصل میشود، آغاز میشود. باکتریهای پلاک دندانی میتوانند در این ناحیه تجمع یافته و اسید تولید کنند که به مرور زمان باعث پوسیدگی و تخریب دندان میشود. پوسیدگی زیر روکش دندان از آن جهت خطرناک است که به دلیل پنهان بودن، تا زمانی که به عصب دندان نرسیده باشد، ممکن است هیچ علائم واضحی نداشته باشد.
چرا دندان زیر روکش دچار پوسیدگی میشود؟(علت سیاه شدن دندان زیر روکش)
شناخت دلایل اصلی این نوع پوسیدگی به شما کمک میکند تا از بروز آن پیشگیری کنید. مهمترین دلایل عبارتند از:
لبههای نامناسب یا فاصله دار روکش (Marginal Gap)
اگر روکش دندان به طور کامل و بدون هیچ فاصلهای روی دندان چسبانده نشود، یک فضای بسیار کوچک در مرز بین روکش و دندان ایجاد میشود. این شکافها محل مناسبی برای تجمع باکتریها و ذرات غذا هستند که با مسواک زدن و نخ دندان کشیدن معمولی پاک نمیشوند و در نتیجه به سرعت منجر به پوسیدگی میشوند.
باقی ماندن پوسیدگی قبل از روکش
در برخی موارد، اگر قبل از روکش کردن دندان، پوسیدگی به طور کامل تراشیده و پاکسازی نشود، باقیمانده پوسیدگی میتواند در زیر روکش به رشد خود ادامه دهد. این وضعیت میتواند به سرعت به عصب دندان آسیب برساند.
عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
روکش دندان به معنای عدم نیاز به مراقبت نیست. عدم مسواک زدن منظم، استفاده نکردن از نخ دندان و دهانشویهها باعث تجمع پلاک و باکتری در اطراف روکش و در نهایت پوسیدگی دندان اصلی میشود.
شکستن سیمان یا چسب روکش
سیمانی که برای چسباندن روکش استفاده میشود، ممکن است به مرور زمان و در اثر فشار یا عوامل دیگر دچار ترکخوردگی یا حل شدن شود. این اتفاق نیز راه را برای ورود باکتریها به زیر روکش باز میکند.
بیماری لثه و تحلیل لثه
تحلیل رفتن لثه، قسمتی از ریشه دندان را نمایان میکند که در برابر پوسیدگی بسیار آسیبپذیر است. این ناحیه که با روکش پوشیده نشده، میتواند به راحتی دچار پوسیدگی شود.
بیشتر بدانید: پاسخ به 11سوال رایج درباره روکش دندان عصب کشی شده
علائم پوسیدگی دندان زیر روکش
پوسیدگی زیر روکش معمولاً پنهان است و در مراحل اولیه علائم واضحی ندارد. به همین دلیل معاینات منظم دندانپزشکی اهمیت زیادی پیدا میکند. اما با پیشرفت پوسیدگی، ممکن است علائم زیر را تجربه کنید:
روش های تشخیص پوسیدگی دندان زیر روکش
تشخیص پوسیدگی زیر روکش به دلیل پنهان بودن آن، یک کار تخصصی است و تنها با معاینه دقیق دندانپزشک امکانپذیر است. روشهای تشخیص عبارتند از:
- معاینه بالینی: دندانپزشک با بررسی لبههای روکش و اطراف آن، هرگونه تغییر رنگ، فاصله یا شکستگی را بررسی میکند.
- تصویربرداری رادیوگرافی (X-Ray): در بسیاری از موارد، پوسیدگی زیر روکش در عکسهای رادیوگرافی (به ویژه تصاویر Bitewing) قابل مشاهده است.
- تستهای حساسیت دندانی: در صورت نیاز، دندانپزشک از تستهای مخصوص برای بررسی وضعیت عصب دندان استفاده میکند.
روش های درمان پوسیدگی زیر روکش دندان
درمان این نوع پوسیدگی بستگی به میزان پیشرفت آن دارد. در بیشتر موارد، روکش باید برداشته شود تا دندانپزشک بتواند پوسیدگی را به طور کامل از بین ببرد.
آیا میتوان بدون برداشتن روکش درمان کرد؟
در اکثر موارد خیر. برای پاکسازی کامل پوسیدگی و اطمینان از سلامت دندان، دندانپزشک باید روکش را بردارد. تنها در پوسیدگیهای بسیار سطحی و اولیه ممکن است دندانپزشک با دریل کردن سوراخ کوچکی در روکش، اقدام به پر کردن آن کند، که این روش توصیه نمیشود.
برداشتن روکش و ترمیم پوسیدگی
این اولین قدم است. دندانپزشک روکش قدیمی را برداشته، پوسیدگی را به طور کامل تراشیده و دندان را با مواد ترمیمی پر میکند.
درمان ریشه (در صورت گسترش پوسیدگی)
اگر پوسیدگی به عصب دندان رسیده باشد، نیاز به درمان ریشه یا عصبکشی است. پس از آن، دندان آماده برای روکش جدید میشود.
تعویض روکش با نمونه جدید
پس از درمان پوسیدگی، دندان آماده دریافت یک روکش جدید میشود. این روکش جدید باید به طور کامل روی دندان فیت شده و لبههای آن کاملاً صاف باشد تا از پوسیدگیهای آینده جلوگیری شود.
هزینه درمان پوسیدگی زیر روکش
هزینه درمان پوسیدگی زیر روکش به عوامل مختلفی بستگی دارد و نمیتوان مبلغ دقیقی را اعلام کرد. نوع و میزان پوسیدگی، نیاز یا عدم نیاز به درمان ریشه، و نوع روکش جدید (سرامیکی، زیرکونیا و…) در تعیین هزینه تأثیرگذار هستند.
چطور از پوسیدگی دندان روکششده جلوگیری کنیم؟
با رعایت نکات ساده زیر، میتوانید از پوسیدگی دندان زیر روکش جلوگیری کنید:
- مسواک و نخ دندان روزانه: روزی دو بار مسواک بزنید و حداقل یک بار از نخ دندان استفاده کنید.
- معاینه منظم دندانپزشکی: هر ۶ ماه یکبار برای چکاپ و جرمگیری به دندانپزشک مراجعه کنید.
- استفاده از دهانشویههای حاوی فلوراید: این دهانشویهها به تقویت مینای دندان کمک میکنند.
- پرهیز از مصرف زیاد قند و نوشابههای اسیدی: مصرف این مواد را به حداقل برسانید.
جمعبندی
پوسیدگی زیر روکش دندان یک مشکل جدی است که اگر به موقع تشخیص داده نشود، میتواند منجر به از دست رفتن دندان شود. با رعایت بهداشت دهان و دندان و معاینات منظم دندانپزشکی، میتوانید از سلامت دندان روکششده خود مطمئن شوید. برای بررسی وضعیت دندانهای روکششده خود و دریافت مشاوره، میتوانید با کلینیک (نام کلینیک) تماس بگیرید.
سوالات متداول در مورد پوسیدگی زیر روکش دندان
در اکثر موارد خیر. برای پاکسازی کامل پوسیدگی و اطمینان از سلامت دندان، دندانپزشک باید روکش را بردارد.
سرعت پیشرفت پوسیدگی به عوامل مختلفی بستگی دارد، اما از آنجایی که در زیر روکش پنهان است، ممکن است به سرعت به عصب دندان برسد.
درد ناگهانی، لق شدن روکش، یا تورم لثه اطراف آن، از نشانههایی هستند که نیاز به معاینه فوری دارند.
بله. عصبکشی تنها درد دندان را از بین میبرد و دندان همچنان میتواند دچار پوسیدگی شود.
بله، تحلیل لثه قابل درمان است. دندانپزشک ابتدا علت اصلی را تشخیص داده و سپس با روشهایی مانند جرمگیری، اصلاح عادتهای مسواک زدن، یا در موارد شدید، جراحی پیوند لثه، به درمان آن میپردازد.
این مشکل توسط دندانپزشک عمومی، متخصص لثه (پریودنتیست) یا متخصص ترمیمی و زیبایی قابل درمان است.
